Blog

Τιλάσα Διγενή
The Life Architect
9 Schools of Feng Shui & Systemic Constellation Work

Η φύση, ο άνθρωπος, οι πόλεις και οι σχέσεις μας έχουν δομή, θεμέλια και αναλογίες. Με τον ίδιο τρόπο και η επιχείρηση έχει τη δική της αρχιτεκτονική. Δεν είναι μόνο προϊόντα, αριθμοί ή στρατηγικές. Είναι ένας ζωντανός οργανισμός, μια οντότητα που χρειάζεται ισορροπία για να ανθίσει.

Είναι σαν να χτίζει κανείς έναν ναό θεμελιωμένο στα ταλέντα του και διακοσμημένο με τα όνειρά του. Για τις γυναίκες όμως έχει μια ακόμη πιο ιδιαίτερη διάσταση: μοιάζει με γέννα, με δημιουργία ζωής μέσα στον κόσμο.

Η αρχιτεκτονική της επιτυχημένης επιχείρησης αποτελείται από πέντε «κλειδιά». Κάθε κλειδί λειτουργεί ως πυλώνας, ένας μηχανισμός: που στηρίζει ενώ ταυτόχρονα στηρίζεται από αυτά και συνδέεται με αυτά. Μόνο όταν συνεργάζονται αρμονικά, η επιχείρηση αναπνέει, ισορροπεί και ανθίζει.

K1. Το Κλειδί της Άυλης Αρχιτεκτονικής – Ο Σπόρος

Ο σπόρος είναι η αρχική ιδέα. Η φλόγα, η έμπνευση, η αποστολή. Είναι η ψυχή που χρειάζεται γόνιμο έδαφος για να αναπτυχθεί. Αν δεν οριοθετηθεί σωστά, μπορεί να διαλυθεί πριν καν βλαστήσει.
Για να αναπτυχθεί, χρειάζεται σταθερή βάση και τα απαραίτητα στοιχεία που τον υποστηρίζουν – ταλέντα, αξίες και γνώση. Αυτά λειτουργούν σαν θρεπτικά συστατικά που του δίνουν δύναμη για να εξελιχθεί σε προϊόντα, υπηρεσίες και συνεργασίες. Ο σπόρος που συντονίζεται με την υψηλή αποστολή της επιχείρησης εκφράζεται μέσα από υπηρεσίες, προϊόντα και συνεργασίες που υπηρετούν τον άνθρωπο και τη φύση· τότε η επιτυχία συναντά την ευτυχία.

Ερωτήματα που σε καθοδηγούν:
Γιατί θέλω να δημιουργήσω αυτήν την επιχείρηση;
Ποια ταλέντα μου συντονίζονται με τον στόχο της;
Τι ταλέντα χρειάζονται οι άνθρωποι που θα με πλαισιώσουν;
Τι υπηρετεί η επιχείρηση;
Ποια είναι η αποστολή μου ως άνθρωπος και ως επαγγελματίας;

K2. Το Κλειδί της Υλικής Αρχιτεκτονικής – Η Μήτρα

Η μήτρα είναι ο χώρος. Είναι το περιβάλλον μέσα στο οποίο η επιχείρηση παίρνει σάρκα και οστά. Είναι το πεδίο όπου ο άνθρωπος επικοινωνεί με το υλικό και το άυλο.

Το κτήριο, η θέση του, η διαρρύθμιση, τα υλικά, το λογότυπο, τα χρώματα, το brand, το ύφος, το φως, το άρωμα, οι άνθρωποι και τα προϊόντα, όλα αυτά συνθέτουν το φυσικό πρόσωπο της επιχείρησης.

Υπάρχει όμως και μια λεπτοφυής διάσταση που διαμορφώνει την υλική Αρχιτεκτονική. Εκφράζεται μέσα από τη συχνότητα του χώρου, του τόπου. Το αποτύπωμα που φέρει από το παρελθόν του και τη σχέση του με τη φύση γύρω του.
Για παράδειγμα η ασθενής συχνότητα σε μια περιοχή μπορεί να προέρχεται από την ασέβεια προς την φύση (μπαζωμένα ρέματα, πυρκαγιές, πλημμύρες, πολέμους, αδικίες) ή από αποτυχίες των προηγούμενων χρηστών ενός χώρου ή τοξικό ηλεκτρομαγνητικό πεδίο κ.α.
Παρόλο που γνωρίζουμε ότι το 87 % της ζωής μας το περνάμε μέσα σε κτίρια (έρευνα του 2002) κατά πόσον οι σχεδιασμός των χωρών των επιχειρήσεων υπηρετεί την ανώτερη χαρά των ανθρώπων; Κατά πόσο μάς είναι αντιληπτό ότι το κτίσμα, η θέση του, η διαρρύθμισή του, ο σωστός αερισμός του, επιδρούν σε υψηλό βαθμό πάνω στο σώμα, τη σκέψη, την ψυχή και την συμπεριφορά μας;

• Ερωτήματα που σε καθοδηγούν:
• Ποιο σημείο και ποια περιοχή υποστηρίζουν την επιχείρησή μου με χαρά και αφθονία;
• Ποια χρώματα, σχήματα και υλικά συντονίζονται με τη συχνότητα της αφθονίας;
• Ποιες πλατφόρμες υπηρετούν καλύτερα το έργο μου;
• Πώς μπορεί ο χώρος να εμπνέει την ομάδα να δίνει τον καλύτερο εαυτό της;
• Ποια αίσθηση θέλω να αφήνει ο χώρος μου στον επισκέπτη;

K3. Το Κλειδί της Οικονομικής Αρχιτεκτονικής – Η Ανάσα

Το χρήμα δεν είναι μόνο αριθμοί. Αποτελεί την υλική δομή της αξίας που κυκλοφορεί όπως η αναπνοή. Άλλοτε απαλή και ρυθμική, άλλοτε κοφτή και βαριά. Είναι η δομή που επιτρέπει στην επιχείρηση να αναπτυχθεί, να σταθεί και να εξελιχθεί.

Πίσω από τους αριθμούς κρύβεται και η αρχιτεκτονική των πεποιθήσεων. Είναι οι νοοτροπίες που δημιουργήθηκαν από δικές μας εμπειρίες, των προγόνων μας ή της κοινωνίας γύρω από τα χρήματα, την επιτυχία και την αξία της δουλειάς μας και κατ’ επέκταση την αξία μας.

Φράσεις-ταμπέλες που λάβαμε σαν κληρονομιά: «το χρήμα είναι βρώμικο», «φτωχός πλην τίμιος», «είναι δύσκολο να πετύχεις». Και όλα αυτά ριζώνουν στο υποσυνείδητο και καθοδηγούν τις επιλογές μας. Μπορούν να σαμποτάρουν συνεργασίες, επενδύσεις, ακόμη και την ίδια τη ροή της αφθονίας.

Μια υγιής οικονομική δομή οργανώνει καθαρές συμφωνίες και στρατηγικές. Θέτει ισορροπημένα όρια και προσκαλεί συνεργάτες ευθυγραμμισμένους με το όραμα της επιχείρησης, ενώ η νοοτροπία τιμά την αξία του ανθρώπου.

Ερωτήματα που σε καθοδηγούν:

• Ποια στρατηγική ταιριάζει στην ψυχοσύνθεση και στον σκοπό της επιχείρησής μου;
• Ποιο μέρος της οικονομικής μου ροής υπηρετεί τον σκοπό και τι τον εμποδίζει;
• Ποιοι συνεργάτες ενισχύουν τη ροή της αφθονίας;
• Ποιες πεποιθήσεις με περιορίζουν και πώς μπορώ να τις μετασχηματίσω;
• Υπάρχει ισορροπία ανάμεσα σε εισοδήματα, έξοδα και επενδύσεις;
• Τι αλλαγές θα μπορούσαν να κάνουν τη ροή πιο καθαρή, πιο δημιουργική, πιο υποστηρικτική για το όραμά μου;

K4. Το Κλειδί της Αρχιτεκτονικής της Ψυχολογίας – Το Συναίσθημα

Τα συναισθήματα λειτουργούν σαν τον «καιρό». Μπορεί να φέρουν καταιγίδες ή λιακάδα. Η διαχείρισή τους δεν είναι πολυτέλεια, αποτελεί δομικό υλικό – θεμέλιο που καθορίζει την ανθεκτικότητα, τη διάρκεια, την ευρωστία.

Η ανισορροπία προσωπικής- επαγγελματικής ζωής, η έλλειψη διάκρισης και διαίσθησης, η έλλειψη αυτοεκτίμησης, η έλλειψη γνώσης της αυτοδιαχείρισης του άγχους, του θυμού, του φόβου, του χρόνου και των ορίων είναι ικανές να βουλιάξουν μια επιχείρηση.

Ο υψηλός δείκτης νοημοσύνης (IQ) δεν αρκεί.Η συναισθηματική και πνευματική νοημοσύνη (EQ & SQ) ηγούνται της διαχείρισης σχέσεων μεταξύ συνεργατών, πελατών και έκτακτων δυσκολιών και καταστροφών.

Το συναίσθημα λειτουργεί σαν το νερό: ρέει ανάμεσα στον επιχειρηματία, την ομάδα, τον χώρο, τα προϊόντα, τους πελάτες. Μπορεί να θρέψει ή να διαβρώσει. Να στηρίξει ή να πνίξει.

Όταν η ροή είναι καθαρή και ισορροπημένη, η ομάδα λειτουργεί με αρμονία και η επιχείρηση ανθίζει. Το συναίσθημα, όταν είναι σε ισορροπία, γίνεται ο αόρατος δεσμός που κρατά την ομάδα ενωμένη και το όραμα ζωντανό.

Ερωτήματα που σε καθοδηγούν:

• Πώς αντιδρώ στις δυσκολίες; Με άγχος ή με ψυχραιμία;
• Πόσο χώρο δίνω σε χαρά και έμπνευση στην καθημερινότητα;
• Υπάρχει συναισθηματική ασφάλεια στην ομάδα μου;
• Πόσο αφήνω τα αρνητικά συναισθήματα να επηρεάσουν τις αποφάσεις μου;
• Ποιο συναίσθημα θέλω να είναι η «υπογραφή» της επιχείρησής μου;

Για να κατανοήσουμε καλύτερα αυτά τα κλειδιά, αρκεί να θυμηθούμε μια αλήθεια που οι αρχαίοι πολιτισμοί γνώριζαν καλά:



Οι Τέσσερις Θεμελιώδεις Αρχές της Δημιουργίας

Όλα τα κλειδιά συνδέονται με τα τέσσερα αρχέτυπα της δημιουργίας: Γη, Αέρας, Φωτιά, Νερό.
Ο Πλάτων δίδαξε ότι το Σύμπαν οικοδομείται πάνω σε αυτά τα τέσσερα στοιχεία. Ο Εμπεδοκλής μίλησε για τους διαφορετικούς συνδυασμούς αυτών των στοιχείων. Η αγάπη τα ενοποιεί ενώ η έλλειψή της τα διαχωρίζει. Οι ίδιες αρχές συναντώνται στις φιλοσοφικές προσεγγίσεις και πρακτικές και άλλων ανεπτυγμένων πολιτισμών όπως όπως οι 9 σχολές του Feng Shui και η Παραδοσιακή Κινέζικη Ιατρική.

• Φωτιά: Ο σπόρος, η ιδέα.


• Γη: Η μήτρα, η ύλη.


• Αέρας: Η ανάσα, η οικονομική ροή.


• Νερό: Το συναίσθημα.



Ανθρωπος, χώρος και Γη είναι συγκοινωνούντα δοχεία. Στην υγιή ροή μεταξύ τους όλα ανθίζουν. Όταν όμως αυτή εμποδίζεταi, οι άνθρωποι βιώνουν ελλείψεις, η υλοποίηση μπλοκάρει και δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος αδυναμίας.

Είναι θαυμάσιο πως όταν εξετάζουμε μια επιχείρηση, αποκαλύπτονται υπέροχες πληροφορίες για τον άνθρωπο και την αξία του. Μπορεί όλα αυτά να μοιάζουν σύνθετα, όμως η αλήθεια είναι πως κάθε ανισορροπία μπορεί να μετατραπεί σε ευκαιρία. Υπάρχουν εργαλεία, άνθρωποι και γνώσεις που επαναφέρουν το νήμα.

Η αρχιτεκτονική μιας επιχείρησης δεν είναι στατική· είναι ένας ζωντανός οργανισμός που μπορεί πάντα να ανασχεδιαστεί, να αναγεννηθεί, να ευθυγραμμιστεί και να ανθίσει.

Κάθε άνθρωπος που δημιουργεί μια επιχείρηση γίνεται αρχιτέκτονας ενός οράματος. Δεν οικοδομεί μόνο ένα επαγγελματικό σχήμα, αλλά χτίζει μια γέφυρα ανάμεσα στο δικό του ταλέντο και στην κοινωνία.

Αν όλα γύρω μας είναι Αρχιτεκτονική, τότε αξίζει να σταθείς με περιέργεια και τρυφερότητα απέναντι στην επιχείρησή σου. Να τη δεις σαν έναν ζωντανό οργανισμό που συνδέεται με την ψυχή σου και να την ρωτήσεις:

Πώς θέλεις να μοιάζει το οικοδόμημα που αφήνεις ως αποτύπωμα στον κόσμο;

Το δικό σου οικοδόμημα μπορεί να έχει σταθερότητα, φως, καθαρότητα και καρδιά γεμάτη χαρά. Αφθονία.

Το ταξίδι ξεκινά τώρα – με το πρώτο κλειδί.


Ο Ελληνικός Τουρισμός συνεχίζει την ανοδική του πορεία, επιβεβαιώνοντας τον στρατηγικό ρόλο του για την οικονομία της χώρας μας. Ωστόσο, αυτή η θετική τάση, δεν παύει να με προβληματίζει, καθώς το τουριστικό προϊόν, είναι άμεσα επηρεαζόμενο από εξωγενείς παράγοντες και χρειάζεται να δούμε ποιο είναι το σημείο σταθεροποίησής του.

Η ανάπτυξη βασίζεται σε τρεις πυλώνες: στη γενικότερη σταθερότητα της χώρας, στις ενέργειες του Υπουργείου Τουρισμού και, φυσικά, στην ιδιωτική πρωτοβουλία που επενδύει συστηματικά στη ποιότητα των υπηρεσιών με υψηλά standards φιλοξενίας, καταλυμάτων και εστίασης.
Στο NJV Athens Plaza, η δική μας δέσμευση, όλα αυτά τα χρόνια, ήταν και παραμένει η συνεχής αναβάθμιση του ξενοδοχείου, ώστε να προσφέρουμε στους ταξιδιώτες, ένα σύγχρονο περιβάλλον και με την σφραγίδα της αυθεντικής ελληνικής φιλοξενίας. Μια διαχρονική αθηναϊκή εικόνα πολίτισμού.

Ως ξενοδοχείο, που ανήκει σε αμιγώς Ελληνικό Όμιλο, έχουμε τη δυνατότητα να αναδεικνύουμε τα ελληνικά στοιχεία που αναζητούν οι επισκέπτες. Για εμάς, τα ελληνικά προϊόντα, δεν είναι απλώς επιλογή, αλλά φιλοσοφία ζωής.

Η Αθήνα αποτελεί το κέντρο του ελληνικού τουρισμού, αλλά και σύμβολο του ελληνικού πολιτισμού, όπου το αρχαίο παρελθόν συνυπάρχει με τη σύγχρονη δημιουργικότητα. Η αύξηση του τουριστικού ενδιαφέροντος οφείλεται κυρίως στην αυθεντικότητα, την ιστορική κληρονομιά και τη ζωντανή πολιτιστική ταυτότητα της πόλης, που προσφέρει μοναδικές εμπειρίες μέσα από μνημεία, μουσεία, γαστρονομία και τέχνες, συνδέοντας το παρελθόν με το παρόν και προσελκύοντας ταξιδιώτες που αναζητούν ουσιαστική επαφή με την ελληνική κουλτούρα.
Το ξενοδοχείο μας προσελκύει επισκέπτες από ένα ευρύ φάσμα αγορών, με κυριότερες εθνικότητες προέλευσης τις Ηνωμένες Πολιτείες, την Ελλάδα, το Ισραήλ και την Κύπρο, ενώ φέτος καταγράφεται αξιοσημείωτη αύξηση επισκεψιμότητας από τη Σαουδική Αραβία, την Αυστραλία και τον Καναδά, ενισχύοντας περαιτέρω τη διεθνή απήχηση του καταλύματός μας.

Ο μέσος όρος διάρκειας διαμονής ανέρχεται στις 2,34 ημέρες, με υψηλή ζήτηση και πληρότητα να σημειώνεται κυρίως τους μήνες Μάιο, Ιούνιο, Σεπτέμβριο και Οκτώβριο.

Ιδιαίτερη δυναμική για τον τουρισμό παρουσιάζει τα τελευταία χρόνια και ο Απρίλιος, ενώ αυξημένη ροή μεμονωμένων επισκεπτών παρατηρείται από τον Απρίλιο έως και τον Νοέμβριο. Οι εθνικότητες διαφοροποιούνται ανάλογα με την εποχικότητα, ενώ σε συγκεκριμένες περιόδους καταγράφεται αυξημένη ζήτηση για MICE και incentive ταξίδια.

Οι επισκέπτες μας, αποδίδουν ιδιαίτερη σημασία στην ποιοτική εξυπηρέτηση, την άνεση, την αυθεντικότητα της φιλοξενίας και τη σύνδεση με τον τοπικό πολιτισμό και τις εμπειρίες που προσφέρει η περιοχή.
Μέσα στο πολυσύχναστο κέντρο της Αθήνας, το Athens Plaza, αποτελεί για τους επισκέπτες αλλά και για εμένα προσωπικά, σημείο αναφοράς: ένα ξενοδοχείο – σταθμός, προσεγμένο με αγάπη, που στοχεύει να προσφέρει ποιότητα, ηρεμία και ζεστασιά.

Με σεβασμό στο περιβάλλον και υψηλά πρότυπα κοινωνικής ευθύνης, στόχος μας, είναι να κατανοούμε τις ανάγκες και τις προσδοκίες κάθε επισκέπτη και να δημιουργούμε εμπειρίες, που τον κάνουν να αισθάνεται σαν στο σπίτι του.

Η μεγαλύτερη χαρά μας είναι, όταν οι ίδιοι οι πελάτες, μάς αποκαλούν «το Αθηναϊκό τους σπίτι». Αυτό για εμάς, είναι η ουσία της φιλοξενίας. Και για περισσότερα από σαράντα χρόνια συνεχούς παρουσίας, είμαι πεπεισμένη ότι το έχουμε πετύχει. Αυτή είναι η πραγματική ανταμοιβή για όλους μας.

Στο 9ο Συνέδριο Βιωσιμότητας του Economist Impact για τη ΝΑ Ευρώπη και τη Μεσόγειο, κορυφαίοι ακαδημαϊκοί, πολιτικοί και επιχειρηματικοί ηγέτες συναντήθηκαν για να συζητήσουν την πιο κρίσιμη πρόκληση της εποχής μας: πώς μπορεί η Ευρώπη να παραμείνει πρωτοπόρος στην πράσινη μετάβαση χωρίς να υπονομεύσει την ανταγωνιστικότητά της, και πώς ο κόσμος μπορεί να ανακτήσει την ισορροπία του μέσα σε ένα περιβάλλον γεωπολιτικών και οικονομικών αναταράξεων.

Υπό την αιγίδα της Α.Ε. του Προέδρου της Δημοκρατίας κυρίου Κωνσταντίνου Αν. Τασούλα, το συνέδριο –με τίτλο «Seeking a new balance amidst a derailed green transition»– αποτέλεσε έναν δυναμικό χώρο ανταλλαγής απόψεων, όπου αναδείχθηκαν οι νέες πραγματικότητες, τα διλήμματα και οι κατευθύνσεις που διαμορφώνουν την πορεία προς ένα βιώσιμο μέλλον.

Ακολουθούν χαρακτηριστικά αποσπάσματα από τις τοποθετήσεις ομιλητών που συνέβαλαν με τις ιδέες, τις εμπειρίες και τις προβλέψεις τους σε αυτή τη συζήτηση υψηλού επιπέδου.

Alasdair Ross, συντάκτης προβλέψεων της ετήσιας έκδοσης του The Economist “The World Ahead 2026”
Η παγκόσμια υποχώρηση του ενδιαφέροντος για το κλίμα και η κόπωση απέναντι στο κόστος της πράσινης μετάβασης αποτυπώνουν το νέο περιβάλλον μέσα στο οποίο διαμορφώνεται η πολιτική για τη βιωσιμότητα, σύμφωνα με τον συντάκτη προβλέψεων της ετήσιας έκδοσης του The Economist “The World Ahead 2026” και πρόεδρο του συνεδρίου Alasdair Ross. Όπως σημείωσε, οι τελευταίες έρευνες δείχνουν ότι η προθυμία των πολιτών να πληρώσουν περισσότερο για τη βελτίωση του περιβάλλοντος έχει μειωθεί, ενώ το ζήτημα του κλίματος έχει υποχωρήσει ως παγκόσμια προτεραιότητα.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, είπε, παρατηρείται πτώση στις επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη οι ΑΠΕ να καταστούν εμπορικά βιώσιμες. Παράλληλα, καταγράφεται άνοδος στις πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων, τα οποία πλέον αντιπροσωπεύουν περίπου το 10% των συνολικών πωλήσεων.
H πράσινη μετάβαση είναι πλέον πρωτίστως ζήτημα γεωπολιτικών αποφάσεων, με την Κίνα να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή, υπογράμμισε. Το 2023, η τεχνολογία καθαρής ενέργειας αντιστοιχούσε στο 9% του κινεζικού ΑΕΠ, ένα μέγεθος που –όπως ανέφερε– δείχνει πως η ενεργειακή αναδιάρθρωση δεν είναι μόνο περιβαλλοντικό ζήτημα αλλά και στρατηγικός παράγοντας οικονομικής ισχύος.

Ανδρέας Παπανδρέου, Καθηγητής ΕΚΠΑ, Συμπρόεδρος του UN Sustainable Development Solutions Network Greece
«Η παρουσία του Τραμπ είναι ένδειξη πως η βιωσιμότητα βρίσκεται υπό πίεση – τη στιγμή που είναι πιο αναγκαία από ποτέ», τόνισε ο καθηγητής του ΕΚΠΑ και συμπρόεδρος του UN Sustainable DevelopmentSolutions Network Greece Ανδρέας Παπανδρέου. Αναφερόμενος σε έναν κόσμο που δοκιμάζεται από πολλαπλές κρίσεις και γεωπολιτικές αναταράξεις, υπογράμμισε ότι η συναίνεση για το κλίμα εμφανίζει ρωγμές και τα περιβαλλοντικά πρότυπα δέχονται αμφισβήτηση.
Σχετικά με τη Μεσόγειο, υπενθύμισε ότι το περασμένο έτος καταγράφηκαν οι υψηλότερες θερμοκρασίες της ιστορίας, ενώ επεσήμανε ότι, παρά την πρόοδο στις ΑΠΕ και τις επενδύσεις που αναμένεται να φτάσουν τα 3,3 δισ. δολάρια, «τα προβλήματα παραμένουν και απαιτούν ρεαλισμό». Οι λύσεις, είπε, «δεν χρειάζονται μόνο κεφάλαια αλλά και πολιτική βούληση». Η βιωσιμότητα πρέπει να γίνει δεξιότητα, καθώς «ελάχιστες επιχειρηματικές σχολές την προάγουν συστηματικά», όπως υπογραμμισε και κάλεσε σε συνεργασίες και σε δράση με ιδεώδη, σημειώνοντας ότι στη Μεσόγειο μπορεί να δημιουργηθεί ένα πρότυπο πορείας που θα εμπνεύσει και άλλες περιοχές. «Η βιωσιμότητα δεν είναι το τέλος αλλά η αρχή ενός νέου μοντέλου ανάπτυξης», σημείωσε κλείνοντας.

Σόφη Δασκαλάκη-Μυτιληναίου, Πρόεδρος, UN Global Compact Network Greece
Η αμφισβήτηση της βιωσιμότητας και οι πολιτικές αναταράξεις που διαμορφώνουν ένα ασταθές επιχειρηματικό περιβάλλον δεν μειώνουν τη σημασία της υπεύθυνης δράσης, τόνισε η πρόεδρος του UN Global Compact Network Greece Σόφη Δασκαλάκη-Μυτιληναίου. Αναφερόμενη στις πρόσφατες αλλαγές πολιτικής, κυρίως στις Ηνωμένες Πολιτείες, σημείωσε ότι αυτές δημιουργούν αβεβαιότητες, αλλά δεν ανατρέπουν την ανάγκη για δέσμευση στη βιώσιμη ανάπτυξη. Η μετάβαση σε ένα βιώσιμο μέλλον απαιτεί ηγεσία που θα συνδυάζει κράτος, κοινωνία και επιχειρήσεις, ανέφερε. «Τα Ηνωμένα Έθνη θεμελιώνονται σε αξίες όπως τα ανθρώπινα δικαιώματα, τα εργασιακά πρότυπα και η προστασία του περιβάλλοντος», είπε, προσθέτοντας πως ο ΟΗΕ δεν καθορίζεται από την πολιτική καμίας μεμονωμένης χώρας.
Σύμφωνα με την έρευνα CEO Study 2025 του UN Global Compact, το 88% των διευθυνόντων συμβούλων θεωρεί ότι η βιωσιμότητα δημιουργεί σήμερα μεγαλύτερη αξία από ό,τι πριν από πέντε χρόνια. Παρά τις προκλήσεις, οι επιχειρήσεις συνεχίζουν να επενδύουν στη βιώσιμη ανάπτυξη και στη μακροπρόθεσμη ανθεκτικότητα. Έκλεισε καλώντας σε «εποχή νέας συλλογικής ηγεσίας», όπου οι επιχειρήσεις θα αποδεικνύουν ότι αποτελούν δύναμη θετικής αλλαγής.

Csaba Kőrösi, πρώην Πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών
Το κρίσιμο ερώτημα για τη βιωσιμότητα δεν είναι μόνο ποιος θα ηγηθεί της πράσινης μετάβασης, αλλά πώς θα συνυπάρξουν διαφορετικά οικονομικά και τεχνολογικά μοντέλα σε μια εποχή ανακατατάξεων, σημείωσε ο πρώην Πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών Csaba Kőrösi. Ο 20ός αιώνας ήταν «ο αιώνας του πετρελαίου», ενώ «ο 21ος θα καθοριστεί από το ποιος θα κυριαρχήσει στις τεχνολογίες της μετάβασης», ανέφερε. Αφού υπογράμμισε ότι «η Ευρώπη διαθέτει τους πιο προοδευτικούς κανονισμούς βιωσιμότητας», παρατήρησε πως «χάνει την ανταγωνιστικότητά της» εξαιτίας των αυξανόμενων ενεργειακών και αμυντικών δαπανών. Ο ηγετικός της ρόλος είναι περισσότερο διπλωματικός παρά τεχνολογικός. Αντίθετα, οι Ηνωμένες Πολιτείες απομακρύνονται από τη λογική των κανονισμών βιωσιμότητας, επενδύοντας σε νέες τεχνολογίες αιχμής, ενώ η Κίνα «βλέπει τον ηγετικό χώρο να ανοίγει» και τον καταλαμβάνει σταδιακά, πρόσθεσε. Ανέφερε ακόμα ότι η Ευρώπη πρέπει να εναρμονίσει την ενεργειακή της πολιτική με τη βιομηχανική στρατηγική της και να επιδιώξει ένα νέο πλεονέκτημα: «ένα πακέτο ολοκληρωμένων λύσεων» που θα γεφυρώσει το χάσμα με τις ΗΠΑ και την Κίνα και θα ανανεώσει την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα.

Volkan Bozkır, πρ. Πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, πρ. Υπουργός Ευρωπαϊκών
Υποθέσεων της Τουρκίας
Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με το «πράσινο παράδοξο»: πώς θα διατηρήσει την ηγεσία της στη βιωσιμότητα χωρίς να υπονομεύσει την οικονομική της ισχύ, σύμφωνα με τον πρ. πρόεδρο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών και πρ. υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Τουρκίας Volkan Bozkır, ο οποίος υπογράμμισε ότι «πρέπει να αναζητήσουμε τις ευκαιρίες μέσα στις προκλήσεις». Η Ευρώπη, είπε, είναι η ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρος, με υποβαθμισμένο περιβάλλον που απειλεί την ποιότητα ζωής και την παραγωγική της βάση. Η δέσμευση για μια κλιματικά ουδέτερη ήπειρο, έως το 2030, δεν αφορά μόνο την οικονομία αλλά και τη δημιουργία ανθεκτικών κοινωνιών και νέων μορφών ανάπτυξης. «Η μετάβαση σε μια πράσινη οικονομία προσφέρει τη δυνατότητα επανατοποθέτησης της Ευρώπης, σε ένα νέο παγκόσμιο πλαίσιο», είπε και υποστήριξε ότι η κυκλική οικονομία μπορεί να δημιουργήσει εκατομμύρια θέσεις εργασίας και να δώσει εξαγωγικό πλεονέκτημα στην ήπειρο, προσφέροντας το μοντέλο βιωσιμότητας που θα ακολουθήσουν και άλλοι. Ο κ. Bozkır κάλεσε σε σύμπραξη δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, με ενίσχυση επενδύσεων, εκπαίδευση και οικονομική στήριξη. «Το μονοπάτι της βιωσιμότητας είναι ταυτόχρονα ευκαιρία για καινοτομία και ηγεσία», κατέληξε.

Sir Partha Dasgupta, Καθηγητής και Εταίρος στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ
Η οικονομική πρόοδος δεν μπορεί να μετράται με το ΑΕΠ, υποστήριξε ο καθηγητής και εταίρος στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ Sir Partha Dasgupta. Όπως εξήγησε, το ΑΕΠ είναι «λανθασμένο νόμισμα» για να αποτιμηθεί η ευημερία των γενεών, αφού δεν λαμβάνει υπόψη την απομείωση του φυσικού και παραγωγικού κεφαλαίου, ούτε τις μακροχρόνιες επιπτώσεις των οικονομικών δραστηριοτήτων. «Το ΑΕΠ είναι ροή – δείχνει τι παράγεται ετησίως, όχι τι διατηρείται για το μέλλον», είπε, σημειώνοντας ότι το πραγματικό μέτρο ευημερίας είναι ο «περιεκτικός πλούτος»: το σύνολο της αξίας όλων των κεφαλαίων μιας οικονομίας, φυσικών, ανθρώπινων και κοινωνικών, υπολογισμένων στις λεγόμενες «σκιώδεις τιμές» τους. Ο ίδιος ανέφερε πως, σύμφωνα με τα στοιχεία του UNEP, σε περίπου 20 χώρες ο περιεκτικός πλούτος ανά κάτοικο μειώθηκε μεταξύ 1998 και 2015, παρότι το κατά κεφαλήν ΑΕΠ αυξήθηκε. «Η ευημερία των γενεών αυξάνεται μόνο όταν αυξάνεται ο περιεκτικός πλούτος», τόνισε, καλώντας σε αλλαγή του τρόπου με τον οποίο αξιολογείται η οικονομική επιτυχία. «Ο Άνταμ Σμιθ έγραψε για τον Πλούτο των Εθνών, όχι για το ΑΕΠ των εθνών», υπογράμμισε χαρακτηριστικά.

Δημήτρης Παπαλεξόπουλος, Πρόεδρος, Όμιλος ΤΙΤΑΝ
«Δεν θα πρέπει να διανοηθούμε καν στην Ευρώπη να αλλάξουμε πορεία ως προς τον στόχο της ενεργειακής μετάβασης. Θα πρέπει όμως να αντιμετωπίσουμε τις σχεδιαστικές αστοχίες που αναδείχθηκαν μέσα από την πορεία των τελευταίων ετών», υπογράμμισε ο πρόεδρος του Ομίλου ΤΙΤΑΝ Δημήτρης Παπαλεξόπουλος.
Συγκεκριμένα, εξέφρασε την εκτίμηση ότι υποβαθμίστηκαν ζητήματα όπως το ενεργειακό κόστος και η ανταγωνιστικότητα, υποτιμήθηκε το κόστος και η πολυπλοκότητα του στόχου της κλιματικής ουδετερότητας, υπήρξε ανεπαρκής εξωστρέφεια του εγχειρήματος, υλοποιήθηκε υπερβολικά πρόωρη επένδυση σε συγκεκριμένες τεχνολογίες χωρίς να φανεί από την αγορά στην πράξη ποιες θα πρέπει να είναι αυτές οι τεχνολογίες, και δεν έγινε η απαραίτητη προσαρμογή από το παραδοσιακό γεωπολιτικό μοντέλο –της διεθνούς συνεργασίας μέσω του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου– σε έναν κόσμο που λειτουργεί πλέον με λογικές αντιπαράθεσης. Για την Ελλάδα, ο κ. Παπαλεξόπουλος σημείωσε ότι αντιπροσωπεύει σήμερα το 1 τοις χιλίοις των παγκόσμιων εκπομπών και είναι από τις χώρες που θα πλήττονται περισσότερο από τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης – και σχολίασε ότι θα πρέπει να επενδύσει ακόμη περισσότερο στην κλιματική προσαρμογή.

Μιχάλης Στασινόπουλος, Εκτελεστικό μέλος ΔΣ, Viohalco και Πρόεδρος ΔΣ, ElvalHalcor
«Θα πρέπει να αφήσουμε την ηττοπάθεια στην Ευρώπη και να στρωθούμε στη δουλειά», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Μιχάλης Στασινόπουλος, εκτελεστικό μέλος ΔΣ της Viohalco και πρόεδρος ΔΣ της ElvalHalcorτονίζοντας ότι η Γηραιά Ήπειρος έχει αποδείξει διαχρονικά πως μπορεί να καινοτομήσει και να ηγηθεί διεθνώς – έφερε παραδείγματα καινοτόμων και συγχρόνως πράσινων τεχνολογιών από ευρωπαϊκές εταιρείες όπως η Airbus και η Siemens. Σημείωσε ακόμα σε κάθε περίπτωση ότι η Ε.Ε. θα πρέπει να προσαρμόσει την πολιτική της στα θέματα τόσο της κλιματικής όσο και της οικονομικής βιωσιμότητας.
Ο ίδιος στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη να αξιοποιηθεί καλύτερα η διαδικασία της κυκλικότητας, υπό την έννοια ότι μπορεί να παράσχει σημαντικές λύσεις προς την κατεύθυνση της στρατηγικής αυτονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παρατήρησε δε ότι η στρατηγική αυτονομία θα δώσει τη δύναμη στην Ευρώπη να παράγει πιο αποτελεσματικά και να διαπραγματεύεται αποτελεσματικότερα διεθνώς.
«Βιώνουμε έναν εμπορικό πόλεμο», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Στασινόπουλος, ο οποίος αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στην Κίνα λέγοντας ότι εξακολουθεί να ασκεί επιθετική εμπορική πολιτική, με χαμηλούς μισθούς και υψηλές επιδοτήσεις των εξαγωγών της. Τόνισε επίσης ότι η Κίνα εδώ και δεκαετίες έχει φροντίσει να κατέχει δεσπόζουσα θέση σε σημαντικές αγορές πρώτων υλών – βλ. σπάνιες γαίες και μαγνήσιο.

Γιάννης Μανιάτης, πρώην Υπουργός, Μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Αντιπρόεδρος των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών για τις διεθνείς σχέσεις, την άμυνα και την ενεργειακή ασφάλεια
Στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την πρόεδρό της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα άσκησε κριτική ο πρώην υπουργός και αντιπρόεδρος των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών για τις διεθνείς σχέσεις, την άμυνα και την ενεργειακή ασφάλεια Γιάννης Μανιάτης, τονίζοντας την ανάγκη η ΕΕ να επιστρέψει σε μια φιλική προς το περιβάλλον πολιτική. Επεσήμανε ότι η ΕΕ πάντα έβαζε πολύ φιλόδοξους στόχους, χωρίς όμως τα κατάλληλα εργαλεία, με αποτέλεσμα στο πεδίο της εφαρμογής να υπάρχουν μόνο περιορισμοί και όχι χρηματοδοτικά κίνητρα, όπως στις ΗΠΑ. Τόνισε ότι την απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο δεν πρέπει να αντικαταστήσει η εξάρτηση σε LNG από άλλους παρόχους. Ο κ. Μανιάτης σχολίασε ότι η Κίνα έχει αγοράσει όλα τα ορυχεία κρίσιμων μετάλλων στην Αφρική και τη Λατινική Αμερική, ενώ η Ευρώπη δεν έχει κάνει τίποτα σε αυτόν τον τομέα. Μετά την εκλογή Τραμπ ζούμε σε έναν άλλο πλανήτη, είπε χαρακτηριστικά, εστιάζοντας στην ανάγκη να ενισχυθούν τα ευρωπαϊκά όργανα λήψης αποφάσεων. Τέλος, μίλησε για τη δυνατότητα της Ελλάδας να αναπτύξει ένα cluster πράσινης μετάβασης και άσκησε κριτική στις κυβερνήσεις των τελευταίων ετών για την απουσία προόδου στην εγχώρια έρευνα υδρογονανθράκων.

Ansis Zeltiņš, Πρόεδρος, Ευρωπαϊκός Οργανισμός Λιμένων
Τα τελευταία δέκα χρόνια ιδίως έχουν αλλάξει πολλά σε σχέση με τα λιμάνια, επεσήμανε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Λιμένων Ansis Zeltiņš, προσθέτοντας ότι τα λιμάνια προσφέρουν πλέον πολλές νέες υπηρεσίες και δεν ασχολούνται μόνο με τα logistics. Αναφέρθηκε στη σημασία της πράσινης μετάβασης ιδίως για τους μεσογειακούς λιμένες και μίλησε για την ανάπτυξη υποδομών για καύσιμα στα λιμάνια και γενικότερα για τον νέο ρόλο των λιμανιών ως energy hubs. Ο κ. Zeltiņš έκανε επίσης αναφορά στο σύστημα εμπορίας καυσίμων καθώς και στην ανάγκη ανάπτυξης της κυβερνοασφάλειας των λιμανιών, που έχει σχέση και με την ψηφιοποίησή τους αλλά και με τη στρατιωτική-γεωπολιτική διάστασή τους.

Απόστολος Καμαρινάκης, πρόεδρος της Ένωσης Λιμένων Ελλάδας
Η Μεσόγειος είναι μια εξαιρετικά ευάλωτη θάλασσα, σημείωσε ο πρόεδρος της Ένωσης Λιμένων Ελλάδας Απόστολος Καμαρινάκης, παραθέτοντας σημαντικές περιβαλλοντικές απειλές για την περιοχή, όπως είναι η άνοδος της στάθμης της θάλασσας, τα ακραία καιρικά φαινόμενα, η πίεση στη βιοποικιλότητα, η υπεραλίευση, η μόλυνση κ.ά. Χαρακτήρισε τα λιμάνια «κόμβους ενεργειακής μετάβασης», καθώς, όπως είπε, προσφέρουν πλέον νέες τεχνολογίες, νέα καύσιμα, δυνατότητα παροχής ενέργειας από την ενδοχώρα κ.ά. Ο ίδιος αναφέρθηκε στην ανάγκη να υιοθετήσουν οι λιμένες τα κριτήρια ESG. Σχολίασε για αυτό ότι δεν είναι «πολυτέλεια», αλλά με αυτόν τον τρόπο τα λιμάνια θα εξασφαλίσουν επενδύσεις, θα διατηρήσουν την ανταγωνιστικότητά τους και θα διατηρήσουν τις σχέσεις εμπιστοσύνης με την κοινωνία.

Η παγκόσμια οικονομία, ακολουθεί μέχρι στιγμής καλύτερη πορεία από την αναμενόμενη σε σύγκριση με τις εκτιμήσεις που έκαναν οι αναλυτές του ΟΟΣΑ πριν από μερικούς μήνες. Ωστόσο, σύμφωνα με τις αναθεωρημένες προβλέψεις, η νέα έκθεση του οργανισμού τονίζει ότι δεν έχει ακόμη φανεί ο πλήρης αντίκτυπος των δασμών, καθώς προς το παρόν αντισταθμίζεται από τη δημοσιονομική στήριξη που καλύπτει την οικονομική επιβράδυνση της Κίνας. Ειδικότερα, ο ΟΟΣΑ σημειώνει ότι τα αποτελέσματα των δασμών ακόμη αποκαλύπτονται και ότι οι εξαγωγικές εταιρείες απορροφούν μεγάλο μέρος τους με μικρότερα περιθώρια κέρδους. Επίσης πολλές εταιρείες με καλή διαχείριση συγκέντρωσαν υψηλό όγκο αποθεμάτων πριν από την αύξηση των δασμών, όπως επιβεβαιώνεται από την μεγάλη αύξηση στις εισαγωγές εμπορευμάτων στις ΗΠΑ έως τα τέλη Αυγούστου, πριν τη βουτιά των εξαγωγών από την Κίνα στις ΗΠΑ κατά 33% στα τέλη Αυγούστου.

Σημειωτέον πάντως πως το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ δέχθηκε να εξετάσει στις αρχές του Νοεμβρίου τη νομιμότητα των τελωνειακών δασμών που επέβαλε σε σχεδόν όλους τους εμπορικούς εταίρους της χώρας ο πρόεδρος των ΗΠΑ, αλλά όσο το δικαστήριο εκδικάζει την υπόθεση, οι δασμοί θα παραμείνουν σε ισχύ. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι στοιχεία που δημοσιεύθηκαν από την Υπηρεσία Τελωνείων και Προστασίας των Συνόρων των ΗΠΑ δείχνουν ότι οι εισπράξεις δασμών για το οικονομικό έτος 2025 ανήλθαν το οκτάμηνο σε περίπου 475 δισ. δολάρια, με τα 210 δισ. δολάρια να προέρχονται από τους αμφισβητούμενους δασμούς. Ωστόσο, ο ΟΟΣΑ προειδοποίησε ότι η ανάπτυξη θα επιβραδυνθεί αισθητά το δεύτερο εξάμηνο του έτους, καθώς θα γίνει αισθητή η επίδραση των υψηλότερων δασμών, οδηγώντας σε αύξηση των τιμών εντός των ΗΠΑ.

Η ανθεκτικότητα που επιδεικνύει μέχρι στιγμής η παγκόσμια οικονομία έχει ως αποτέλεσμα ο ΟΟΣΑ να ανεβάσει τις προβλέψεις για φέτος σε ανάπτυξη 3,3% από 3,2% πέρυσι, ενώ προηγουμένως ανέμενε ανάπτυξη 2,9%. Ωστόσο, διατήρησε αμετάβλητες τις προβλέψεις για το 2026 στο 2,9%, λέγοντας ότι η ώθηση από τα υψηλά αποθέματα που συγκεντρώθηκαν ενόψει των δασμών εξαντλείται ήδη και αρχίζει να επιβαρύνει την ανάπτυξη των επενδύσεων και του εμπορίου.

Η αμερικανική οικονομία αναμένεται να επιβραδυνθεί στο 1,8% το 2025 και στο 1,6% το 2026 από 2,8% πέρυσι, ενώ στην Κίνα η ανάπτυξη αναμένεται να επιβραδυνθεί το δεύτερο εξάμηνο του έτους πριν επιστρέψει σε υψηλά επίπεδα και στο 4,4% το 2026, ενώ προηγουμένως αναμενόταν ανάπτυξη 4,3% το 2025 και 4,7% το 2026. Παράλληλα όμως η Κίνα προσπαθεί να αντισταθμίσει τις απώλειες από τις πωλήσεις στις ΗΠΑ, επιχειρώντας όπως δείχνουν τα στοιχεία, να διαφοροποιήσει τον εξαγωγικό προσανατολισμό της με στροφή προς την ΕΕ.

Στην Ευρωζώνη, το εμπόριο και οι γεωπολιτικές εντάσεις φαίνεται να αποτελούν βαρίδι για την οικονομία, παρά τη μείωση των επιτοκίων δανεισμού από την ΕΚΤ. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του ΟΟΣΑ, η οικονομία των 27 χωρών μελών αναμένεται να αναπτυχθεί με ρυθμό 1,2% φέτος έναντι προβλέψεων για 1% προηγουμένως. Για το 2026 εκτιμάται ρυθμός 1% έναντι προβλέψεων για 1,2% στη θερινή έκθεση. Οι αλλαγές εισάγονται σταδιακά στην ΕΕ με την πάροδο του χρόνου, ενώ ορισμένες ευρωπαϊκές εταιρείες για να μην χάσουν την αμερικανική αγορά απορροφούν τους δασμούς και αποδέχονται, προς το παρόν, μικρότερα περιθώρια κέρδους. Αντίστοιχα η Κίνα, με όπλα την υψηλή ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων της, το φθηνό της νόμισμα σε σύγκριση με το ακριβό ευρώ και την ισχυρή κρατική στήριξη έχει ξεκινήσει με έκρηξη εξαγωγών να πλημμυρίσει την Ευρώπη με φθηνά κινεζικά προϊόντα.

Όλα τα παραπάνω συνηγορούν πως ο αντίκτυπος από τις επιπτώσεις των δασμών στις οικονομίες των ευρωπαϊκών χωρών δεν έχει γίνει ακόμα αισθητός, αλλά δεν θα αργήσει να γίνει και η ΕΕ πρέπει να σπεύσει να κάνει κινήσεις για να επαναφέρει την ισορροπία προσφοράς και ζήτησης, καθώς και να διαφυλάξει το εμπορικό ισοζύγιο εισαγωγών και εξαγωγών από και προς την Ευρώπη.

Η προώθηση της εξωστρέφειας και η υποστήριξη των εξαγωγικών επιχειρήσεων βρίσκονται στον «πυρήνα» των προτάσεων του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης για το Πενταετές Στρατηγικό Σχέδιο Εξωστρέφειας 2026-2030.
Η σχετική επιστολή απευθύνθηκε στον Γενικό Γραμματέα Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων και Εξωστρέφειας του Υπουργείου Εξωτερικών, κ. Δημήτρη Σκάλκο και υπογράφεται από τον Πρόεδρο του ΕΒΕΘ, κ. Ιωάννη Μασούτη.

Το κείμενο της επιστολής είναι το ακόλουθο:

«Αξιότιμε κύριε Γενικέ Γραμματέα,
Στο πλαίσιο της διαβούλευσης που διεξάγει η Γενική Γραμματεία Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων & Εξωστρέφειας, με τους παραγωγικούς φορείς της χώρας, για την κατάρτιση του Πενταετούς Στρατηγικού Σχεδίου Εξωστρέφειας 2026-2030, το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Θεσσαλονίκης (ΕΒΕΘ) επιθυμώντας να συμβάλει ενεργά στη διαμόρφωση μιας συνεκτικής και αποτελεσματικής στρατηγικής, προτείνει τις ακόλουθες προτεραιότητες:

Εκπόνηση μελετών για τον εντοπισμό αγορών – στόχων

Η ενίσχυση της εξαγωγικής παρουσίας των ελληνικών επιχειρήσεων, μπορεί να υποστηριχθεί, μέσα από την εκπόνηση εξειδικευμένων μελετών, και ερευνών που θα αναδείξουν τους κλάδους με τη μεγαλύτερη εξαγωγική δυναμική. Τα αποτελέσματα αυτών των μελετών, είναι σκόπιμο, να αξιοποιηθούν για την επιλογή των πλέον κατάλληλων αγορών και τον πιο στοχευμένο προγραμματισμό δράσεων εξωστρέφειας, αλλά και για τον σχεδιασμό περισσότερο σύγχρονων και αποδοτικών επιδοτούμενων δράσεων, κατά την επόμενη πενταετία.

Αξιοποίηση ψηφιακών μέσων, εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης & μέσων κοινωνικής δικτύωσης

Επιπλέον, προτείνεται, η ενίσχυση της χρήσης ψηφιακών μέσων, για την προώθηση διαδικτυακών Β2Β διεθνών συνεργασιών. Μέσω της συμμετοχής τους, σε διαδικτυακές εκθέσεις και εξειδικευμένες B2B διαδικτυακές πλατφόρμες, οι επιχειρήσεις μπορούν να προσεγγίσουν νέους πελάτες, να παρουσιάσουν τα προϊόντα τους και να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητά τους σε παγκόσμιο επίπεδο. Παράλληλα, οι εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μπορούν να λειτουργήσουν ως αποτελεσματικά εργαλεία, για την ανάλυση αγορών, την πρόβλεψη ζήτησης και την εξατομίκευση της στρατηγικής διείσδυσης σε νέες, αναπτυσσόμενες αγορές.

Εκσυγχρονισμός και απλούστευση τελωνειακών και φορολογικών διαδικασιών

Ιδιαίτερη σημασία, θα πρέπει να αποδοθεί, στον εκσυγχρονισμό της λειτουργίας των Τελωνείων και των ΔΟΥ, με έμφαση στην εκπαίδευση του προσωπικού σε σύγχρονες τεχνολογίες, και στη σταδιακή απλούστευση των τελωνειακών και φορολογικών διαδικασιών. Οι παρεμβάσεις αυτές, θα συμβάλουν καθοριστικά στη μείωση του διοικητικού κόστους και στην επιτάχυνση των εξαγωγικών ροών.

Ενίσχυση Εξαγωγικής Κουλτούρας και Εκπαίδευση επιχειρήσεων

Πολύ σημαντική κρίνεται η ενίσχυση της εξαγωγικής κουλτούρας των επιχειρήσεων, μέσω κατάλληλων εκπαιδευτικών προγραμμάτων και εργαλείων. Στο πλαίσιο αυτό, χρήσιμη θεωρείται η αξιοποίηση και περαιτέρω προβολή πρωτοβουλιών όπως το Ολοκληρωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα της Enterprise Greece “Exports Academy” και το “ICC One Click”, ένα καινοτόμο ψηφιακό εργαλείο του Διεθνούς Εμπορικού Επιμελητηρίου που υποστηρίζει τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην επέκτασή τους σε διεθνείς αγορές. Παράλληλα, θα ήταν σκόπιμη η ανάπτυξη και άλλων αντίστοιχων δράσεων που θα συμβάλλουν στην εκπαίδευση και ενδυνάμωση των εξαγωγικών επιχειρήσεων.

Δημιουργία κεντρικού helpdesk για θέματα διεθνών συναλλαγών

Τέλος, προτείνεται η δημιουργία ενός κεντρικού helpdesk, υπό την διαχείριση της Ελληνικής Εταιρείας Επενδύσεων & Εξωτερικού Εμπορίου ΑΕ (Enterpise Greece) του Υπουργείου Εξωτερικών, στο οποίο θα μπορούν να υποβάλλονται ερωτήματα από επιχειρήσεις και φορείς σχετικά με θέματα διεθνών συναλλαγών. Μέσω της λειτουργίας του helpdesk θα παρέχεται άμεση και αξιόπιστη πληροφόρηση, ενισχύοντας το αίσθημα ασφάλειας των διεθνώς δραστηριοποιούμενων επιχειρηματιών και βελτιώνοντας παράλληλα την ταχύτητα και την αποτελεσματικότητα των συναλλαγών.

Το ΕΒΕΘ παραμένει στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε περαιτέρω συνεργασία και εξειδίκευση των προτάσεων αυτών, με στόχο την από κοινού διαμόρφωση ενός ρεαλιστικού, καινοτόμου και αποτελεσματικού σχεδίου εξωστρέφειας που θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων και θα συμβάλει στην ανάπτυξη της εθνικής οικονομίας».

Η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα  (ΕΑΤ) και το  Orange Grove υπέγραψαν Μνημόνιο Συνεργασίας (MoU), σηματοδοτώντας την έναρξη μιας στρατηγικής συνεργασίας για την υποστήριξη της νεοφυούς επιχειρηματικότητας και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜμΕ) στην Ελλάδα, με έμφαση στη  βιώσιμη ανάπτυξη  και τη  διεθνή διασύνδεση. Η συνεργασία αξιοποιεί συμπληρωματικά δίκτυα, γνώσεις και εργαλεία των δύο φορέων, με στόχο να επιταχύνει την πρόσβαση των ελληνικών επιχειρήσεων σε δεξιότητες, αγορές και χρηματοδότηση.

• Το  Mνημόνιο συνεργασίας στοχεύει στη δημιουργία συνεργειών μεταξύ της ΕΑΤ και του Orange Grove για:
• Την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας μέσω εκπαιδευτικών προγραμμάτων, mentoring και acceleration schemes.
• Τη διασύνδεση του InnoAgora με το δίκτυο του Orange Grove, επιτρέποντας στις startups μεγαλύτερη πρόσβαση σε επενδυτές και διεθνείς αγορές.
• Τη στήριξη startups που επικεντρώνονται στη βιωσιμότητα, σε τομείς όπως AgriTech, Renewable Energy, Blue Economy και Circular Economy.
• Την προώθηση της καινοτομίας μέσω κοινών δράσεων με διεθνείς οργανισμούς και πρεσβείες, ενισχύοντας τη διεθνή διάσταση των ελληνικών startups.

Η Διευθύνουσα Σύμβουλος της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας (ΕΑΤ), κα. Ισμήνη Παπακυρίλλου, δήλωσε:

«Η συνεργασία με το Orange Grove αποτελεί  για την ΕΑΤ ένα ακόμη στρατηγικό βήμα, με στόχο την ενίσχυση του ελληνικού οικοσυστήματος καινοτομίας. Συνδυάζοντας τα χρηματοδοτικά εργαλεία και την τεχνογνωσία της ΕΑΤ,   με το δυναμικό δίκτυο και την εμπειρία του Orange Grove στην επιτάχυνση της ανάπτυξης νεοφυών επιχειρήσεων, δημιουργούμε έναν ολοκληρωμένο μηχανισμό υποστήριξης για  start  up  πρωτοβουλίες. Επιδίωξη μας είναι να διευκολύνουμε την πρόσβαση σε χρηματοδότηση, να ενισχύσουμε τις επιχειρηματικές δεξιότητες αλλά και να ανοίξουμε νέους δρόμους διεθνοποίησης, ιδίως σε τομείς βιώσιμης ανάπτυξης στους οποίους η Ελλάδα διαθέτει συγκριτικά πλεονεκτήματα. Η συνεργασία με το  Orange  Grove  επενδύει στο μέλλον της ελληνικής οικονομίας, στηρίζοντας καινοτόμες ιδέες ώστε να εξελιχθούν σε ανταγωνιστικές επιχειρήσεις με διεθνή εμβέλεια.»

H  Γενική Διευθύντρια & Πρόεδρος της Συντονιστικής Επιτροπής  Orange  Grove: κα Αλεξάνδρα Σαρμά,  δήλωσε:

«Μέσα από τη συνεργασία του  Orange  Grove  με την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, διευρύνουμε τις ευκαιρίες για τους νέους επιχειρηματίες, παρέχοντας πρόσβαση σε κοινές δεξαμενές εργαλείων, δικτύων και τεχνογνωσίας. Στόχος μας είναι, να υπάρξουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις για βιώσιμα, ανθεκτικά και ανταγωνιστικά επιχειρηματικά μοντέλα. Με στοχευμένες δράσεις ενισχύουμε τη διασύνδεση, τις συνέργειες και τη δυνατότητα των startups και ΜμΕ, να αφήσουν ουσιαστικό αποτύπωμα, αντιμετωπίζοντας την καινοτομία και τη βιωσιμότητα όχι ως προσθήκη, αλλά ως θεμέλιο της επιχειρηματικής τους στρατηγικής.»

Πέντε ελληνικοί προορισμοί και ένας ξενοδοχειακός όμιλος παρουσιάστηκαν στη γαλλική τουριστική αγορά, στο πλαίσιο του επαγγελματικού workshop «Tourism Open Days», που πραγματοποιήθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2025, σε κεντρικό ξενοδοχείο του Παρισιού.

Η εκδήλωση τελούσε υπό την αιγίδα του ΕΟΤ και διοργανώθηκε από την εταιρεία «Louder than Horn», σε συνεργασία με την Υπηρεσία ΕΟΤ Γαλλίας και την Πρεσβεία της Ελλάδας στη γαλλική πρωτεύουσα.

Στη διάρκεια του workshop, οι Περιφέρειες Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης και Στερεάς Ελλάδος, οι Δήμοι Αλεξανδρούπολης και Χίου, ο Οργανισμός Τουρισμού Θεσσαλονίκης (ΟΤΘ) και ο ξενοδοχειακός όμιλος Acrotel, είχαν την ευκαιρία να προβάλουν το τουριστικό προϊόν τους, σε περισσότερους από 80 γάλλους τουριστικούς πράκτορες, t.os, δημοσιογράφους και opinion leaders.

Την εκδήλωση χαιρέτισε ο Σύμβουλος Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων και Προϊστάμενος του Γραφείου, Μάριος Μαθιουδάκης, και η προϊσταμένη της Υπηρεσίας ΕΟΤ Γαλλίας, Έμυ Αναγνωστοπούλου, η οποία εξήρε την πρωτοβουλία και προσκάλεσε τους Γάλλους τουριστικούς πράκτορες, να ανακαλύψουν τους συγκεκριμένους ελληνικούς προορισμούς, που είναι λιγότερο γνωστοί και προβεβλημένοι, αλλά διαθέτουν μοναδικά και αυθεντικά χαρακτηριστικά και πληθώρα θεματικών μορφών τουρισμού για τους επισκέπτες τους.

B2B  συναντήσεις και  networking

Την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης παρουσίασε ο Αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού, Παναγιώτης Αρχοντής, την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας η Προϊσταμένη του Τμήματος Τουρισμού, Μαριάννα Λιάσκου, τον Δήμο Αλεξανδρούπολης ο Αντιδήμαρχος Τουρισμού, Πέτρος Κυριακίδης, τον Δήμο Χίου ο Αντιδήμαρχος Τουρισμού, Γιώργος Χρηστάκης, την πόλη της Θεσσαλονίκης η Διευθύντρια του Οργανισμού Τουρισμού Θεσσαλονίκης, Μαρία Πουλουκτσή, και τον ξενοδοχειακό όμιλο Αcrotel η e-commerce & contracting manager, Μαρία Μπαχάρη.

Στη συνέχεια, πραγματοποιήθηκαν speed B2B συναντήσεις, ανάμεσα στους εκπροσώπους των ελληνικών προορισμών και τους Γάλλους συμμετέχοντες, με στόχο την εμβάθυνση της γνωριμίας των δύο πλευρών και την ανάπτυξη περαιτέρω συνεργασιών.

Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε, με networking dinner, στην ελληνική πρεσβευτική κατοικία στο Παρίσι, που παρέθεσε ο πρέσβης της Ελλάδας, Αντώνης Αλεξανδρίδης, με ελληνικά εδέσματα, που επιμελήθηκε η πρέσβειρα της ελληνικής γαστρονομίας στη Γαλλία, Ντίνα Νικολάου.

Στους Γάλλους συμμετέχοντες προσφέρθηκαν, ακόμα, gift bags, με ελληνικά τοπικά προϊόντα, καθώς και οκτώ vouchers  για ταξίδια στους συγκεκριμένους προορισμούς.

Ράνια Αικατερινάρη
Προέδρος Εκτελεστικής Επιτροπής ΣΕΒ

Η πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με την NIS2, για ένα ενιαίο μέτωπο άμυνας απέναντι στις κυβερνοαπειλές, αντικατοπτρίζει την εκρηκτική αύξηση των επιθέσεων:

• Μόνο το 2024, οι καταγεγραμμένες επιθέσεις στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά 24%.
• Και αυτά είναι μόνο τα δημοσιοποιημένα περιστατικά
• Η πραγματική εικόνα είναι ακόμα πιο σοβαρή.
• Διεθνώς, οι μισές επιχειρήσεις, αναφέρουν ότι υπέστησαν κάποια κυβερνοεπίθεση.

Η νέα Οδηγία, έχει λοιπόν στόχο, να καταστήσει την κυβερνοασφάλεια αναπόσπαστο στοιχείο της καθημερινής λειτουργίας των επιχειρήσεων.

Την ίδια στιγμή, οι τεχνολογικές εξελίξεις, και κυρίως η τεχνητή νοημοσύνη, κάνουν τις απειλές πιο σύνθετες και απρόβλεπτες. Το AI μπορεί να προστατεύσει τις επιχειρήσεις, αλλά ταυτόχρονα είναι όπλο στα χέρια των επιτιθέμενων. Στην πράξη, φανταστείτε αυτό: το 86% των επιχειρήσεων στον κόσμο που υιοθέτησε ΑΙ, μόνο τον προηγούμενο χρόνο, ήρθε αντιμέτωπο με περιστατικά κυβερνοεπιθέσεων. Είναι πλέον σαφές, η απειλή είναι παντού και κινείται πολύ γρήγορα.

Δυστυχώς όμως, η προετοιμασία των επιχειρήσεων παραμένει χαμηλή:

• Στην ΕΕ, μόνο 1 στις 3 επιχειρήσεις έχουν καθορίσει ή αναθεωρήσει την πολιτική κυβερνοασφάλειας τα τελευταία 2 χρόνια.
• Διεθνώς, μόλις το 4% των επιχειρήσεων θεωρείται υψηλής ετοιμότητας για περιστατικά.
• Και μόνο το 45% διαθέτει πάνω από το 10% του IT προϋπολογισμού σε ασφάλεια.

Σε πολλές περιπτώσεις, οι επιχειρήσεις αντιλαμβάνονται τη σημασία της ασφάλειας, μόνο αφού συμβεί κάποιο περιστατικό. Και τότε, οι επιπτώσεις στην αξιοπιστία της επιχείρησης μπορεί να είναι πολύ μεγάλες, όπως και το κόστος πολύ υψηλό: για ορισμένες επιχειρήσεις, μια διαρροή δεδομένων, μπορεί να κοστίσει έως και €5 εκατομμύρια.

Η ψηφιοποίηση των επιχειρήσεων και η αυξανόμενη πολυπλοκότητα των επιθέσεων, απαιτούν αλλαγή νοοτροπίας. Η κυβερνοασφάλεια δεν είναι πια τεχνικό ζήτημα που αφορά μόνο το IT. Είναι στρατηγική προτεραιότητα, θέμα βιωσιμότητας, ανταγωνιστικότητας και εμπιστοσύνης. Και, πλέον, είναι νομική υποχρέωση.

Η NIS2, που ενσωματώθηκε στην ελληνική νομοθεσία με τον Ν. 5160/2024, διευρύνει σημαντικά το πεδίο εφαρμογής. Καλύπτει 18 κρίσιμους κλάδους, από ενέργεια και μεταφορές, έως υγεία, χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, ψηφιακές υποδομές και μεταποίηση. Στην Ελλάδα, πάνω από 2.000 μεγάλες και μεσαίες επιχειρήσεις, οργανισμοί και φορείς του δημόσιου τομέα εμπίπτουν στις υποχρεώσεις της.

Η NIS2 δίνει έμφαση στην πρόληψη, αλλά και στην αντίδραση και ανάκαμψη μετά από περιστατικό. Αναδεικνύει τη σημασία της ασφάλειας της εφοδιαστικής αλυσίδας, καθώς οι επιτιθέμενοι συχνά στοχεύουν προμηθευτές για να πλήξουν μεγαλύτερους οργανισμούς. Οι επιχειρήσεις καλούνται:

• Να εφαρμόσουν μέτρα διαχείρισης κινδύνων και ασφάλειας σε όλα τα κρίσιμα συστήματα και διαδικασίες.
• Να αναφέρουν περιστατικά στην αρμόδια Αρχή εντός 24 ωρών για αρχική ειδοποίηση και 72 ωρών για πλήρη αναφορά.
• Να συνεργάζονται με την Αρχή σε ελέγχους, διερευνήσεις και αξιολογήσεις ασφάλειας.
• Να προστατεύουν την εφοδιαστική τους αλυσίδα, διασφαλίζοντας ότι οι προμηθευτές και συνεργάτες συμμορφώνονται με τα ίδια πρότυπα ασφάλειας, και φυσικά
• Να εκπαιδεύουν ανά τακτά διαστήματα, το σύνολο του προσωπικού, για θέματα ασφάλειας και διαδικασίες αντιμετώπισης περιστατικών.

Επιπλέον, η NIS2, εισάγει και ένα κρίσιμο νέο στοιχείο: την ευθύνη της ανώτατης διοίκησης. Τα διοικητικά συμβούλια φέρουν την ευθύνη, να εγκρίνουν την πολιτική ασφάλειας, να ενημερώνονται τακτικά από τον Υπεύθυνο Ασφαλείας και να εποπτεύουν τη συνολική συμμόρφωση της επιχείρησης. Θεωρώ ότι το θέμα αυτό, πρέπει πλέον να είναι ψηλά στην ατζέντα των στρατηγικών συζητήσεων, τόσο του ΔΣ όσο και της επιτροπής ελέγχου. Και έχω πει δημοσίως ότι εφόσον οι Επιτροπές Ελέγχου είναι επιφορτισμένες και έχουν την ευθύνη της εποπτείας της σωστής λειτουργίας του συστήματος εσωτερικού ελέγχου αλλά και της διαχείρισης κινδύνων, θα πρέπει να εμπλουτιστούν με περισσότερα ανεξάρτητα μέλη που να αντιλαμβάνονται σε βάθος αυτά τα θέματα ενώ τα μέλη της θα πρέπει να συμμετέχουν και σε ενημερωτικά σεμινάρια.

Ας θυμόμαστε ότι η κυβερνοασφάλεια δεν είναι μόνο συμμόρφωση. Είναι ανθεκτικότητα, εμπιστοσύνη και ανταγωνιστικότητα. Οι επιχειρήσεις που επενδύουν στην ασφάλεια έχουν 4 φορές μικρότερη πιθανότητα να υποστούν περιστατικό, προστατεύοντας παράλληλα τους πελάτες, τους συνεργάτες και την αξιοπιστία τους.

Ο ΣΕΒ, με τον Οδηγό συμμόρφωσης και με δράσεις όπως η σημερινή, στέκεται δίπλα στις επιχειρήσεις, προσφέροντας γνώση, εργαλεία και υποστήριξη. Καλούμε τις επιχειρήσεις να αξιοποιήσουν τον Οδηγό, ώστε να ενισχύσουν τις διαδικασίες τους και να δουν την κυβερνοασφάλεια όχι ως βάρος, αλλά ως στρατηγικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.

Σε σχετική ημερίδα με θέμα Οικονομία και Θάλασσα, ο Υφυπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Στέφανος Γκίκας, κήρυξε την έναρξη, εκπροσοπώντας τον υπουργό, κ. Βασίλη Κικίλια.

Συμμετείχε επίσης σε ένα σημαντικό πάνελ διαλόγου, για  τη  συνεργασία μεταξύ φιλικών χωρών  –  όπως η Ν. Κορέα  –  στον κρίσιμο τομέα της ναυπηγοεπισκευής, με συνομιλητές τον Πρέσβη της Κορέας στην Ελλάδα, κ. Juseong Lim, και τον Πρόεδρο και  Διευθύνοντα Σύμβουλο  των Ναυπηγείων Ελευσίνας  και  Σύρου (ONEX), κ. Πάνο Ξενοκώστα.

Ο κ. Γκίκας, αναφερόμενος στις πολύ καλές σχέσεις  Ελλάδας – Ν. Κορέας, τόνισε: «Τον επόμενο χρόνο συμπληρώνονται 65 χρόνια διπλωματικών σχέσεων με τη Δημοκρατία της Κορέας. Η Κορέα είναι η μεγαλύτερη ασιατική αγορά για τις  ελληνικές  εξαγωγές, οι οποίες το 2024 άγγιξαν τα  600 εκατ. ευρώ. Οι δύο χώρες συνεργάζονται γόνιμα ως μη μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, ενώ υπάρχει παραδοσιακή συνεργασία και στο πλαίσιο του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO).»
Αναφερόμενος στον ναυπηγοεπισκευαστικό τομέα, ο Υφυπουργός παρουσίασε τα νέα στοιχεία παραγγελιών από τους Έλληνες πλοιοκτήτες προς τα  κορεατικά  ναυπηγεία, διευκρινίζοντας ότι:

«Οι συνολικές τρέχουσες παραγγελίες των Ελλήνων πλοιοκτητών ξεπερνούν τα 170 πλοία, πράγμα που σημαίνει ότι ένα στα τέσσερα πλοία που κατασκευάζονται στην Κορέα είναι  ελληνικών  συμφερόντων. Να τονίσω ότι τα τελευταία 20 χρόνια πάνω από  1.600  ελληνόκτητα  πλοία κατασκευάστηκαν στην Κορέα, με το κόστος να ξεπερνά τα  20 δισ. ευρώ.»

Ερωτηθείς για τις προοπτικές συνεργασίας στον  ναυπηγοεπισκευαστικό  τομέα, ο κ. Γκίκας ανέφερε:

«Με την εξυγίανση και αλματώδη ανάπτυξη των  ελληνικών  ναυπηγείων, παρέχεται  μια  ουσιαστική δυνατότητα για συνεργασίες με φιλικές χώρες που διαπρέπουν στον ναυπηγικό τομέα, όπως η Κορέα, ώστε να κατασκευαστούν στην Ελλάδα νέα πλοία. Αυτό  δηλαδή  που θα μπορούσε να διερευνηθεί είναι να γίνουν στην Ελλάδα, σε  ελληνικά ναυπηγεία  – και είναι παρών ο κ. Ξενοκώστας – οι συγκεκριμένες απαραίτητες επενδύσεις από την Κορέα, ώστε να ναυπηγηθούν εδώ, από κοινού, σύγχρονα πλοία. Είναι κάτι που το θέλουμε.»

Στα πεδία συνεργασίας  Ελλάδας – Ν. Κορέας  στον ναυτιλιακό τομέα, ο Υφυπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής προέταξε την ψηφιοποίηση, την  «πράσινη»  μετάβαση πλοίων και λιμένων, την εφαρμογή νέων τεχνολογιών και τους κανονισμούς ασφαλείας.

Τόσο ο Πρέσβης της Ν. Κορέας, κ. Lim, όσο και ο κ. Ξενοκώστας συμφώνησαν με τον Υφυπουργό ότι το έδαφος είναι γόνιμο για συνεργασίες και συμπράξεις στον ναυπηγοεπισκευαστικό τομέα, δεδομένης και της προβληματικής γεωπολιτικής κατάστασης, η οποία προκρίνει τις συνέργειες και τις συνεργασίες.

Στην εκδήλωση συμμετείχαν οι Γενικοί Γραμματείς του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Ευάγγελος Κυριαζόπουλος και Μανώλης Κουτουλάκης, αυτοδιοικητικά στελέχη, ακαδημαϊκοί, εκπρόσωποι επιχειρήσεων και φορέων της ναυτιλίας, γνωστά κομματικά στελέχη, ενώ τοποθετήθηκαν επίσης ο Γραμματέας της Πολιτικής Επιτροπής και Βουλευτής Τρικάλων της  Ν.Δ., Κώστας Σκρέκας, ο Γενικός Διευθυντής της  Ν.Δ., Γιάννης Σμυρλής, ο Γραμματέας Ειδικών Κομματικών Οργανώσεων, Χαράλαμπος Κόκκινος, και ο Πρόεδρος της Ε.Κ.Ο. Ναυτιλίας της  Ν.Δ., Λευτέρης Παπαναστασίου.

Στη σημερινή παγκοσμιοποιημένη οικονομία, όπου η ταχύτητα των αλλαγών και η τεχνολογική πρόοδος μεταμορφώνουν συνεχώς το επιχειρηματικό περιβάλλον, η εξωστρέφεια αναδεικνύεται, ως βασικός μοχλός ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων. Η ικανότητα μιας επιχείρησης να αλληλεπιδρά, να δραστηριοποιείται και να καινοτομεί, πέρα από τα γεωγραφικά και πολιτισμικά της όρια αποτελεί θεμελιώδες πλεονέκτημα.

Η εξωστρέφεια δεν είναι πολυτέλεια. Δεν είναι απλώς μία στρατηγική επιλογή, αλλά αναγκαία συνθήκη επιβίωσης και ανάπτυξης, για τις επιχειρήσεις στη σημερινή παγκοσμιοποιημένη οικονομία. Είναι αναγκαιότητα.

Σε έναν κόσμο που δεν γνωρίζει σύνορα, η επιχείρηση, που κοιτάζει μόνο προς τα μέσα είναι καταδικασμένη να μείνει πίσω. Η συστηματική και στοχευμένη επένδυση στην εξωστρέφεια οδηγεί στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, την ενσωμάτωση καινοτομίας, και τελικά, στη βιωσιμότητα και ανάπτυξη μιας σύγχρονης επιχείρησης.

Τα τελευταία χρόνια, πολλές ελληνικές επιχειρήσεις έχουν κάνει σημαντικά βήματα στον τομέα της εξωστρέφειας. Παρά τις δυσκολίες του οικονομικού περιβάλλοντος, πολλές κατάφεραν να αναπτυχθούν, να εξάγουν προϊόντα υψηλής ποιότητας και να ενισχύσουν τη θέση τους στο εξωτερικό.

Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν προκλήσεις. Η έλλειψη κουλτούρας συνεργασίας, το μικρό μέγεθος των περισσότερων ελληνικών επιχειρήσεων και τα γραφειοκρατικά εμπόδια αποτελούν ανασταλτικούς παράγοντες.

Η επαφή με ξένες αγορές προάγει την εισαγωγή νέων ιδεών, τεχνολογιών και διαδικασιών. Συχνά οδηγεί σε βελτίωση της ποιότητας προϊόντων και υπηρεσιών. Η διεθνοποίηση, παράλληλα, δημιουργεί ανάγκες για εξειδικευμένο προσωπικό. Και εδώ είναι μία άλλη μεγάλη πρόκληση.
Η εξωστρέφεια των επιχειρήσεων και η έλλειψη στελεχιακού δυναμικού είναι δύο θέματα που απασχολούν έντονα τον επιχειρηματικό κόσμο, ιδιαίτερα σε περιόδους οικονομικής αστάθειας, ή ταχείας ανάπτυξης. Αν και φαίνονται ξεχωριστά ζητήματα, στην πραγματικότητα συνδέονται στενά μεταξύ τους. Η ανεπάρκεια προσωπικού, με τα κατάλληλα προσόντα και δεξιότητες δεν είναι πρόσφατο φαινόμενο. Αξίζει να σημειωθεί, ότι η “διαρροή εγκεφάλων” (brain drain) κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης, με χιλιάδες Έλληνες επιστήμονες και επαγγελματίες να αναζητούν καλύτερες προοπτικές στο εξωτερικό διεύρυνε το «άνοιγμα», ενώ εμφάνισε και το θέμα των δεξιοτήτων του στελεχιακού δυναμικού. Η αναντιστοιχία μεταξύ των δεξιοτήτων, που προσφέρει η εκπαίδευση και αυτών που ζητά η αγορά εργασίας, αλλά και η απροθυμία πολλών επιχειρήσεων να επενδύσουν στην εκπαίδευση και την κατάρτιση του ανθρώπινου δυναμικού είναι προβλήματα υπαρκτά, τα οποία και χρήζουν αντιμετώπισης. Το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς έχοντας στοχοποιήσει τα συγκεκριμένα προβλήματα έχει προχωρήσει στην σχηματοποίηση και εν συνεχεία, υλοποίηση πολιτικής, ικανής να «γεφυρώσει» το χάσμα, μέσα από την επαφή των Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων και των επιχειρήσεων μελών του με εκδηλώσεις, οι οποίες έχουν στόχο την προσαρμογή και των δύο πλευρών στην πραγματικότητα. Σήμερα, από την αγορά λείπουν στελέχη με γλωσσικές και ψηφιακές δεξιότητες, ικανότητα επικοινωνίας με ξένους πελάτες, ικανότητα κατανόησης του πώς κινείται ο ανταγωνισμός, ώστε να αξιοποιούνται τα κενά, που αυτός αφήνει, καθώς και στρατηγικής σκέψης και εμπειρίας σε projects διεθνούς χαρακτήρα.

Η εξωστρέφεια και η στελέχωση δεν είναι ανεξάρτητα ζητήματα. Αντίθετα, η ικανότητα μιας επιχείρησης να “κοιτάξει έξω” εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το “τι έχει μέσα” – από το ανθρώπινο δυναμικό της. Χωρίς επένδυση στους ανθρώπους, η εξωστρέφεια μένει ένα θεωρητικό πλάνο. Αν όμως υπάρξει στρατηγική αξιοποίηση των πόρων και των ευκαιριών, τότε η εξωστρέφεια μπορεί να γίνει το όχημα για βιώσιμη ανάπτυξη.